TOPLULUK ÖNÜNDE KONUŞMA KORKUSU

topluluk önünde konuşma

Fikirlerinizi net bir şekilde iletmek ve bunları halka açık bir alanda sunabilmek, yaşamın çeşitli alanlarında başarının temel bir bileşeni. İyi bir konuşmacı olmak; kariyerinizi ilerletmenizi, işinizi büyütmenizi ve güçlü iş birlikleri oluşturmanızı, hatta insanları etkileyen konularda harekete geçirmenizi bile sağlayabiliyor. Ancak bazen sizinle dinleyiciler arasında duran tek şey, korku oluyor. 

Topluluk önünde konuşma fobisi olarak adlandırılan bu durum, kişisel ve profesyonel ilişkilerinize zarar verebiliyor. En yaygın görülen korkulardan biri olsa da topluluk önünde konuşma düşüncesi bile avuçlarınızın terlemesine neden oluyorsa, bu korkuyla başa çıkmanın yollarını ve unutulmaz bir konuşma yapmanın ipuçlarını öğrenmek için okumaya devam edebilirsiniz.

topluluk önünde konuşma

Topluluk Önünde Konuşma Korkusu Nedir?

Topluluk önünde konuşma fobisi adı, literatürde “glossofobi” olarak biliniyor. Yunancada dil anlamına gelen “glossa” ve korku anlamına gelen “phobos” kelimelerinden türemiş. 

Çok yaygın görülen ve dünya nüfusunun yaklaşık yüzde 20’sini etkilediğine inanılan topluluk önünde konuşma korkusu bazı kişilerde hafif bir gerginlik olarak görülebilirken, diğerlerinde tam bir panik ve korku haline yol açabiliyor. Bu kişiler ne pahasına olursa olsun topluluk önünde konuşma durumlarından kaçınmaya çalışıyor veya topluluk önünde konuşmaları gerekiyorsa bunu zayıf, titrek bir sesle gerçekleştirebiliyor.

Çoğu fobi, genellikle çocuklukta veya erken yetişkinlikte başlayıp birdenbire ortaya çıksa da genetik eğilimlerin ve diğer çevresel, biyolojik ve psikolojik faktörlerin bir kombinasyonu nedeniyle de görülebiliyor. Örneğin topluluk önünde konuşma sırasında kötü bir deneyime sahip olan bir kişi, tekrar konuşmaya çalışırken önceki deneyiminin tekrarlanmasından korkabiliyor ve konuşmaktan çekinebiliyor. 

Glossofobinin genel olarak neden olduğu semptomlar ise şöyle:

  • Artan kan basıncı,
  • Terleme,
  • Ağız kuruluğu,
  • Üst sırt kaslarının sertleşmesi,
  • Mide bulantısı ve panik hissi,
  • Yoğun kaygı,
  • Nefes almakta zorlanma,
  • Tuvalete gitme ihtiyacı,
  • Detone olmak ve seste titreme.
topluluk önünde konuşma

Topluluk Önünde Konuşma Korkusuna Neden Olan Faktörler

Peki topluluk önünde konuşmaktan neden korkuluyor? İnsanların topluluk önünde konuşmak zorunda kaldıklarında korkmalarının birçok nedeni var. Bu korku, konuşmanın kalitesiyle değil; konuşmacının topluluk önünde nasıl hissettiği, düşündüğü veya davrandığı ile ilgili. Topluluk önünde konuşma korkusunu araştıran teoriler, bu korkuya katkıda bulunan dört ana faktör üzerinde yoğunlaşıyor:

1. Fizyoloji

Korku ve kaygı, potansiyel olarak tehdit edici bir uyarana yanıt olarak otonom sinir sisteminin uyarılmasıyla hissedilen duygular. Bir tehditle karşı karşıya kaldığınızda vücudunuz savaşa hazırlanıyor. Bu aşırı uyarılma, korkunun duygusal deneyimine yol açıyor ve dinleyici önünde rahat bir performans sergileme yeteneğinizi engelliyor. 

2. Düşünce

İnsanlar fikirlerini başkalarının önünde beyan etmenin risklerini zaman zaman kendi içlerinde abartabiliyor. Dolayısıyla topluluk önünde konuşma fikri, onlar için güvenilirlik ve imajlarını tehdit eden bir unsura dönüşüyor. Hele ki bu kişinin kendisiyle ilgili olumsuz görüşleri varsa, söz konusu korku ve kaygı seviyesi artabiliyor.

3. Durum

Bir kitle önünde konuşma yaparken çoğu kişiyi daha endişeli hale getirmesi muhtemel bazı durumlar var:

  • Tecrübe eksikliği: Her şeyde olduğu gibi deneyim güven oluşturuyor. Daha önce böyle bir durumda bulunmadıysanız topluluk önünde konuşma korkusu yaşamanız daha olası.
  • Değerlendirme derecesi: Durumun gerçek veya hayali bir değerlendirme bileşeni olduğunda, korku daha güçlü hale geliyor. Değerlendirme formlarını doldurmaya hazır olan bir grup insanın önünde konuşuyorsanız, kendinizi daha endişeli hissedebilirsiniz.
  • Statü farkı: Daha yüksek statüdeki insanların önünde konuşmak üzereyseniz (örneğin iş yerinizde daha yüksek pozisyonlardaki insanlar veya iş alanınızdaki başarılı profesyonellerden oluşan gruplar), vücudunuzda daha yüksek dozda korkunun gezinmeye başladığını hissedebilirsiniz.
  • Yeni fikirler: Henüz herkese açık olarak paylaşmadığınız fikirleri paylaşıyorsanız, insanların bunları nasıl karşılayacağı konusunda daha fazla endişelenebilirsiniz. 
  • Yeni izleyiciler: Halihazırda topluluk önünde konuşma ve tanıdık kitlelere sunum yapma deneyiminiz olabilir. Örneğin uzmanlık alanınızdaki profesyonellerin önünde konuşmaya alışmış olabilirsiniz. Ancak hedef kitle değiştiğinde korku hissedebilirsiniz. Genelde konuştuğunuz insanlardan çok farklı bir kitlenin önünde duruyorsanız, kendinize olan güveniniz biraz sarsılabilir.

4. Beceri

Son olarak topluluk önünde konuşma korkusuna katkıda bulunan bir diğer faktör, bu alanda ne kadar yetenekli olduğunuz. Birçok insan kendilerini doğal olarak iyi konuşmacılar olarak görebiliyor. Ancak doğal yeteneklere güvenmek yerine becerileri üzerinde çalışan insanların daha başarılı konuşmalar sergileyebiliyor. Artan yeterlilik, korkunun panzehiri olarak özgüveninizi de artırıyor. 

topluluk önünde konuşma

Topluluk Önünde Konuşma Korkusu Nasıl Yenilir? 

Topluluk önünde konuşmak zorunda kaldığınızda çaresiz ve endişeli hissetmek zorunda değilsiniz. Uygulayabileceğiniz basit adımlarla bunun üstesinden gelmek oldukça kolay:

  • Öncelikle konuya iyice hakim olduğunuzdan emin olun. Ne hakkında konuştuğunuzu ne kadar iyi bilirseniz, hata yapma veya konu dışına çıkma olasılığınız o kadar azalıyor. 
  • Mümkünse, konuşma yapacağınız yeri ziyaret edin ve konuşmadan önce mevcut ekipmanı gözden geçirin.
  • Pratik, pratik, pratik… Konuşmanızın tamamını birkaç kez okuyun. Rahat olduğunuz bazı insanların karşısında konuşmanızı yaparak geri bildirim isteyin. Daha az aşina olduğunuz birkaç kişiyle pratik yapmak da faydalı olabiliyor. Konuşmanızı video kamera ya da ses kayıt cihazları ile kaydedebilir; böylece iyileştirmeniz gereken noktaları da görebilirsiniz.
  • Nefes egzersizleri deneyin, yoga ve meditasyon yapın. Anksiyete ve kaygı düzeyini düşürmeye yardımcı olan besinler ve takviyeler de tüketebilirsiniz.
  • Anlık sessizliklerden korkmayın. 
  • Başarınızın farkına varın. Konuşmanızdan veya sunumunuzdan sonra sırtınızı sıvazlayın. Mükemmel olmamış olabilir, ancak muhtemelen kendinize karşı izleyicilerinizden çok daha fazla eleştirelsiniz. Herkes hata yapar. Bu hatayı becerilerinizi geliştirmek için bir fırsat olarak değerlendirin.
topluluk önünde konuşma

Topluluk Önünde Etkili Konuşma Teknikleri

Korkunun üstesinden geldiniz, şimdi konuşmaya hazırsınız. Ama bazı noktalarda eksik hissediyor olabilirsiniz. Topluluk önünde etkili konuşma teknikleri ile harika bir konuşma yapabilirsiniz:

  • Konuşmanızı hazırlamaya başlamadan önce, mesajın kime yönelik olduğunu düşünün. Dinleyicileriniz hakkında mümkün olduğunca çok şey öğrenin. 
  • Konuşmanız için bir çerçeve oluşturun. Konuyu, genel amacı, özel amacı, ana fikri ve ana noktaları dikkatlice belirleyin.
  • Mümkün olduğunca çok pratik yapın. Nitekim ne kadar çok hazırlanırsanız, mükemmel konuşmayı yapma olasılığınız o kadar artıyor.
  • Bir metinden veya slayttan okumak kişilerarası bağlantıyı bozuyor. Dinleyicilerle göz teması kurarak mesajınızı daha etkili bir şekilde iletebilirsiniz. Bununla beraber elinizin altında kısa bir taslağın bulunması, hafızanızı canlı tutmak açısından oldukça faydalı.
  • “Bugün size X hakkında konuşacağım” diye başlayan bir konuşma duymaktan hoşlanır mısınız? Çoğu insan için bu sorunun cevabı hayır. Bunun yerine şaşırtıcı bir istatistik, ilginç bir anekdot veya kısa bir hikayeyle açılış yapabilirsiniz. 
  • Odağınızı seyirci üzerinde tutun. Tepkilerini ölçün ve esnek davranın. Monoton bir konuşma yapmak, en sadık dinleyicilerin bile dikkatini kaybetmenize veya kafalarını karıştırmanıza neden olabiliyor.
  • Kendiniz olun. Kişiliğinizle ön plana çıkarak daha fazla güven oluşturabilirsiniz. 
  • Unutmayın ki bir konuşma sırasında mesajın çoğunu sözsüz iletişim taşıyor. Dolayısıyla yaptığınız konuşma kadar ses tonunuza ve vücut dilinize de özen gösterin.
  • Konuşmanızı, dinleyicilerinizin kesinlikle hatırlayacağı özet ve güçlü bir ifade ile sonlandırın.

Bu yöntemleri uygulayarak korkunuzun üstesinden gelemiyorsanız, profesyonel yardım almayı düşünebilirsiniz. 

Topluluk önünde konuşma korkunuzun üstesinden gelmek için yapmanız gerekenleri bildiğinizde yalnızca profesyonel hayatınızı iyileştirmekle kalmaz, aynı zamanda kişisel iletişiminizi de geliştirecek becerilere sahip olursunuz. Bir kutlamada ya da toplantıda birkaç kelime söylemeniz istendiğinde korkunun sizi kenarda tutmasına izin vermek zorunda kalmazsınız. Eğer sizi korkutan şeyden sürekli olarak kaçınır ve yeterince pratik yapmazsınız, o konuda kendinizi geliştiremezsiniz. Bunun sonucunda korku döngüsü devam eder. Korkuyla başa çıkmayı öğrenip etkili konuşma tekniklerini uygulayarak döngüyü kırmak sizin elinizde. Dilerseniz bu konuda profesyonel destek de alabilirsiniz. 

Önceki Yazı